Kornet van Limburg Stirumstraat Olst

on 29 December 2015

Artikel voor Tijdschrift 71 van 't Olster Erfgoed

door Gerhard Aberson -   http://www.olstererfgoed.nl/

De straat met een lastige naam in Olst is zonder twijfel de Kornet van Limburg Stirumstraat, het wordt op verschillende wijzen geschreven. Deze straat loopt via ongeveer de noordelijke afrit van de provinciale weg N337 (‘de Dijk’) en de Meente naar de t-splitsing met de Aaldert Geertsstraat in het centrum van het dorp Olst.

 

Misschien denken mensen wel dat ‘Kornet’ een voornaam is, net zoals Jan, Piet of Paul, maar dat is toch echt niet zo.

Een kornet is de laagste officiersrang bij de Koninklijke Landmacht en is – met als de rang van vaandrig – bedoeld voor officieren in opleiding. Bij de artillerie en de cavalerie wordt de vaandrig ‘kornet’ genoemd. Het rangteken van een vaandrig of kornet op de militaire kleding is een stip, gelijk aan dat van de adjudant-onderofficier.

Een achternaam kan wel weer Kornet luiden, zoals Deventer jarenlang Arie Kornet kende, een handelaar in groenten en fruit.

 

Terug naar ‘onze’ Kornet van Limburg Stirum, die geboren werd als:

Carel Everhard graaf van Limburg Stirum op 22 december 1917 op het Huis Duinlust te Overveen, dat in het bezit was van zijn grootouders Luden-Van der Vliet.

Zijn ouders, Samuel John graaf van Limburg Stirum en Marie Louise Luden, kregen drie kinderen:

1. Samuel John graaf van Limburg Stirum (1913-1998)

2. Johannes Maurits graaf van Limburg Stirum (1916-1978)

3. Carel Everhard graaf van Limburg Stirum (1917-1940)

De familie Van Limburg Stirum is het oudste geslacht dat tot de Nederlandse adel behoort.

 

Carel Everhard (‘Eef’) groeide daarna op in Olst op de Historische Buitenplaats Spijkerbosch, met zijn twee oudere broers, hiervoor genoemd. De middelbare school volgde hij van 1933 tot 1938 op een kostschool: het Christelijk Jongensinternaat te Zeist (“Het Internaat”). Sport was zijn lust en leven.

Na de middelbare school koos hij voor een militaire carrière, zijn opleiding hiervoor volgde hij aan de School Reserve Officieren Cavalerie (SROC) te Amersfoort. Vanwege de toegenomen spanningen in Europa riep de   Nederlandse regering in 1939 de mobilisatie uit en werd Eef van Limburg Stirum eerst in Scheveningen gelegerd en later overgeplaatst naar Harderwijk.

Op 27 april 1940 wordt hij als militair gestationeerd bij het 4de regiment Huzaren te Ede. Van Limburg Stirum diende daar als kornet bij de cavalerie. De cavalerie was oorspronkelijk een onderdeel, dat zich te paard voortbewoog, later werd en wordt daar een onderdeel met gepantserde voertuigen (pantservoertuigen, tanks en dergelijke) mee bedoeld.

Hij maakte deel uit van de beveiliging van een onderdeel van het 4e regiment Huzaren.

De eerste oorlogsdag in Nederland, 10 mei 1940, werd bij De Ginkel – een heidegebied aan de N224 aan de zuidzijde van de Veluwe – een zware strijd gestreden om de opmars van het Duitse leger richting de Grebbelinie te vertragen. Diezelfde dag, omstreeks 17.00 uur, raakte zijn licht bewapende patrouille in gevecht met de (te sterke) voorhoede van de Duitse 207e Infanterie Divisie en drie Nederlandse militairen sneuvelden bij dat gevecht, waaronder Eef van Limburg Stirum.

Tweeëntwintig (!) jaar oud kwam hij om het leven bij de herberg ‘Zuid-Ginkel’ in de gemeente Ede. Zijn moeder toonde zich later geschokt, dat ook diens persoonlijke bezittingen waren afgenomen.

Carel Everhard graaf van Limburg Stirum werd bijgezet in de familiegrafkelder Van Limburg Stirum op de Algemene Begraafplaats aan de Warnsveldseweg 105 in Zutphen.

Zijn graf is te vinden op de locatie 1e klas, vak/rij 196 nummer 224.

 

Vanwege zijn moedig gedrag werd aan de Kornet van Limburg Stirum bij Koninklijk Besluit van 6 mei 1946, nummer 9, postuum het Bronzen Kruis verleend. Daarnaast heeft de gemeente Olst op 4 mei 1946 de straatnaam Rozenstraat gewijzigd en deze naar hem vernoemd: Kornet van Limburg Stirumstraat.

Zijn naam en die van de andere Olster verzetshelden (Hendrik Drost, Jan Schamhart, Jan Hoogland, Aaldert Geerts en Leendert Immerzeel) staan op het verzetsmonument aan de Hendrik Droststraat in Olst.

Zijn ouders schonken het Internaat te Zeist het tegoed van zijn spaarbankboekje, onder de voorwaarde het aan een sportief doel te besteden. Dat werd het verbeteren van één van de twee bestaande tennisbanen op het terrein van het Internaat.

Daarnaast schonken zijn ouders in 1957 (bij het gereedkomen van de restauratie van de hervormde kerk te Olst) ter nagedachtenis aan hun gesneuvelde zoon vijf gebrandschilderde glas-in-loodramen in het koor aan de Hervormde Kerk in Olst, gemaakt door de Deventer kunstenaar Willy Zandvliet (1926-1982).

 

In de gevel (straatzijde) van herberg 'Zuid-Ginkel' (nu geheten: “Juffrouw Tok”, het is een zogenaamd ‘kiprestaurant’), gelegen aan de Verlengde Arnhemseweg 101 ofwel N224, herinnert een gedenksteen aan deze trieste gebeurtenis op de eerste oorlogsdag in Nederland:

 

OP 10 MEI 1940 OM 17 UUR SNEUVELDEN ALHIER C.E. GRAAF VAN LIMBURG STIRUM KORNET/P.CH.BONKERK DPL. KORP./J.G. DIJKERS DPL. HUZ./VORMENDE DE BEVEILING VAN EEN ONDERDEEL VAN HET 4e REGT. HUZAREN.

 

Door de begroeiing in de tuin en het matige onderhoud is het monument niet echt goed zichtbaar. Op zoek naar die steen ben ik die tuin gekropen, tussen de buxusheggen gaan staan en heb er een foto van kunnen maken. Historisch besef heeft men hier niet echt.

De gedenksteen heeft de vorm van een papieren blad met een omgekrulde bovenkant. Het materiaal van die gedenkplaats is natuursteen, ongeveer 50 centimeter hoog en 1.50 meter breed.

 

Als je voor die gedenksteen in de gevel staat en je draait je 180 graden om, dan zie je op de heide aan de overzijde van de weg het Airborne monument en een fraaie schaapskooi staan. Een mooi stuk natuur.

Het was één van de terreinen waar op 17 en 18 september 1944 de luchtlandingen van “Market Garden” plaatsvonden. De Ginkelse Heide was in de Tweede Wereldoorlog, tijdens Operatie Market Garden bekend als: dropzone Y.

"Market Garden" was een geallieerd offensief, dat mislukte doordat de brug in Arnhem (A bridge too far) niet kon worden ingenomen, met de Hongerwinter als gevolg en ook een latere bevrijding van Nederland.

Ieder jaar – dit jaar voor de 71e keer - vindt in de maand september tegenover dat restaurant op de Ginkelse Hei de Airborne herdenking plaats.

Er worden dan parachutisten boven de hei gedropt, waarvan sommige zelfs uit oude Dakota-vliegtuigen springen, als eerbetoon aan de omgekomen soldaten in 1944. Na de eerste dropping begint de Airborne Herdenking, bestaande uit toespraken, kransleggingen en het spelen van volksliederen.

 

Een bijzondere en historische plek dus, daar op de Ginkelse Hei.

Olsternaar (en Kornet) C.E. graaf van Limburg Stirum kwam daar op die eerste oorlogsdag in mei 1940 om het leven en vier jaren later werd o.a. op die plek een belangrijke strijd gevoerd voor de bevrijding van ons land.

 

Nawoord:

De familie Van Limburg Stirum woont al sinds 1915 op Spijkerbosch te Olst, nu al met de derde en vierde generatie. Het is de bedoeling dat in het voorjaar van 2016 een boek over de Historische Buitenplaats Spijkerbosch verschijnt en in het bijzonder over de 100 jaren bewoning door de familie Van Limburg Stirum. Het zal een boek worden voorzien van veel interessante foto’s.

Het schrijfwerk heeft historicus Ewout van der Horst uit Olst voor zijn rekening genomen.

Uiteraard zal in dit boek ook aandacht worden besteed aan de Kornet C.E. graaf van Limburg Stirum.

De huidige bewoner van Spijkerbosch, Eef van Limburg Stirum, is overigens vernoemd naar zijn voor-overleden oom.

 

Bronnen:

  • Jan van Rossem, Het Internaat (Het christelijk jongensinternaat, Zetten 1909-Zeist 1981), (2013)
  • ingewonnen informatie bij C.E. (Eef) van Limburg Stirum, Olst (2015)
  • Korten, Olst 1940-1945, (1947)
  • Wikipedia
  • grebbeberg.nl